“KISA VADELİ HEDEF Mİ UZUN MU?”

Bir gün ar­ka­da­şım­la onun evin­de otu­ru­yo­ruz. Dı­şa­rı çık­ma­mız ge­rek­ti. Çı­kar­ken 4 ya­şın­da­ki oğlu, “Ben de ge­le­ce­ğim” dedi. Ar­ka­da­şım, “Ge­le­mez­sin, geç oldu” dedi. Çocuk ağ­la­ma­ya baş­la­dı. Baba “Hayır ge­le­mez­sin” dedi. Çocuk ağ­la­ma­ya devam edin­ce baba, “İyi tamam, gel” dedi. Ben ona sor­dum: “Şu anda ço­cu­ğa ne öğ­ret­tin?” Baba ço­cu­ğa şu me­sa­jı verdi: “Benim ku­ral­la­rım var­dır ama ge­çer­li de­ğil­dir. Ye­te­ri kadar ağ­lar­san, ku­ral­la­rı­mı de­le­bi­lir­sin.” Bu tür dav­ra­nış­lar, ço­cuk­la­ra so­rum­lu­luk al­ma­ma­yı öğ­re­tir. Ar­ka­da­şı­ma “Böyle yap­ma­nın se­be­bi ne? diye sor­dum. “Çok yor­gu­num uğ­raş­mak is­te­mi­yo­rum” dedi. Ai­le­ler seçim yap­mak zo­run­da. Ar­ka­da­şım kısa va­de­de so­ru­nu çözdü ama so­rum­lu­luk al­ma­yı öğ­ret­me­ye­rek uzun va­de­de daha büyük bir sorun ya­rat­tı. Çocuk oyun oy­na­mak is­ti­yor ama baba yor­gun ol­du­ğu için kı­zı­yor. Baba, kısa va­de­de du­ru­mu kont­rol al­tı­na alı­yor ama uzun va­de­de ço­cu­ğun duy­gu­la­rı­nı bas­tır­ma­sı­na neden olu­yor.

Aynı şe­kil­de ödül kısa va­de­de so­ru­nu çözer ama uzun va­de­de so­rum­lu­luk bi­lin­ci­ni, mo­ti­vas­yo­nu ve ge­li­şi­mi öl­dü­rür. Onun için çocuk ye­tiş­tir­me­de ön­ce­lik, uzun va­de­li he­def­le­re ve­ril­me­li. Bir ba­ba­nın il­ko­ku­la giden ço­cu­ğu­na, “İle­ri­de dok­to­ra ya­par­san, sana araba ala­ca­ğım” de­di­ği­ni dü­şü­nün. Ya da bir an­ne­nin il­ko­kul ça­ğın­da­ki ço­cu­ğu­na “CEO olur­san, sana ev ala­ca­ğım” de­di­ği­ni. Bu tür cüm­le­ler du­ya­maz­sı­nız. Neden? Çünkü o kadar uzun va­de­li bir iş için ödül vaat etmek saçma olur. Ödül kısa va­de­li işler için ve­ri­lir. Bu du­rum­da doğal ola­rak çocuk ödülü almak için kısa va­de­li plan yap­ma­yı öğ­re­nir ve ödül son­ra­sı­nı dü­şün­mez. Bu du­rum­da çocuk uzun va­de­li değil, kısa va­de­li dü­şün­me­yi öğ­re­nir. Ge­le­ce­ği dü­şün­mez. Günü kur­ta­rır. Onun için ödül ço­cuk­la­rı kısa va­de­li dü­şün­me­ye iter ve ge­le­cek viz­yo­nu oluş­tur­ma­sı­nı en­gel­ler. Ama­cı­mız viz­yon sa­hi­bi bir çocuk ye­tiş­tir­mek­se, ödül bunu en­gel­ler.

WhatsApp'ta Paylaş